Сил касаллигини жарроҳлик муолажаси ёрдамида даволаш

Иқтисодий ривожланган давлатларда сил билан касалланишнинг камайиши оқибатида оператив даволаш усулларига эҳтиёж камайган. Лекин сил билан касалланиш юқори бўлган давлатларда, жарроҳлик амалиёти муолажасининг аҳамияти сақланиб қолмоқда.

Бирламчи аниқланган беморларда 10-15 фоиз ҳолатларда операцияга кўрсатмалар бўлади. Ўпка силининг сурункали турларида антибактериал терапия кўпинча самара бермайди.
Бу беморларнинг 50-60 фоиз ўпкадаги жараённинг тарқалганлиги, функционал захираларнинг камлиги, яъни умумий аҳволининг ўрта оғирлиги ҳамда, оғир ҳамроҳ касалликлар мавжудлиги оператив даволашга муҳтожлик туғдиради. Шунинг учун беморларни барвақт операция йўли билан даволаш катта аҳамиятга эга.
Операцияга кўрсатмалар
Ўпка сили билан касалланган беморларда операцияга қуйидаги ҳолатлар кўрсатма бўла олади:
1. Ўпканинг фиброз — кавакли сили, туберкулема, циррози, плевра эмпиемаси, казеоз зотилжам.
2. Кимёвий давонинг кам самарадорлиги, айниқса сил микобактерияларининг дориларига сезгирлиги йўқолганда.
3. Ўпка, бронх, плевра ва лимфа тугунларида сил жараёни сабабли аслига келмас морфологик ўзгаришлар бўлганда.
4. Силнинг асоратлари ва оқибатлари (ўпкадан қон кетиш, спонтан пневмоторакс, нодулобронхиал оқма яра, бронхолитиаз, брохоэктазлар, ригид плеврит) ҳаёт учун хавф солганда.
Ўпка силида операция йўли билан даволаш асосан режали равишда бажарилади, лекин тезкор ва ҳаётий кўрсатмалар бўлмаганда ҳам операциялар бажарилади. Буларга: ўпка силининг зўрайиб кечиши, ўпкадан қон кетиши, босимли пневмоторакс (кўкрак қафаси ичига ҳаво кириши) киради.
Операцияга қарши кўрсатмалар 
Сил жараёнининг тарқалганлиги кўпчилик ҳолларда операцияга монелик (қарши кўрсатма) бўлади. Бундан ташқари нафас, юрак — томир, жигар ва буйрак функционал фаолиятининг бузилиши, қўшилиб кечаётган оғир касалликлар, бемор умумий аҳволининг оғирлиги, қарилик ўпкадаги операцияларга қарши кўрсатма бўлади.
Беморнинг клиник, рентгенологик, лаборатор, биокимёвий ва функционал ҳолати комплекс таҳлил қилиниб, операцияга қарши кўрсатмалар аниқланади. Шуни айтиш лозимки, замонавий тиббиётнинг имкониятлари шу қадар каттаки, аввал операцияга монелик қилган кўрсатмалар бугунги кунда аҳамиятсиз бўлиб, жарроҳлик амалиётлари ўтказилмоқда.
Вилоят силга қарши кураш шифохонасида ҳозирга кунда кўплаб жарроҳлик амалиётлари ўтказилмоқда. Жумладан: ўпканинг бир ёки икки бўлагини резекцияси, қўшма резекция (ўпка бўлаги ва бир вақтда сегмент), пулмонэктомия, торокопластика (қовурғаларни олиб ташлаш), плевра бўшлиғи сурункали йирингли касалликларида плевраэктомия ва декортикация, торокоцентез каби оператив даво муолажалари ўтказилмоқда.
Врачларнинг малакасини ошириш ҳамда беморларга қулайлик яратиш мақсадида ҳар йили Республика ихтисослаштирилган фтизиатрия ва пулмонология илмий амалий тиббий маркази (РИФваПИАТМ) фтизиажарроҳи О.А.Нематов билан биргаликда «Маҳорат дарслари» ўтказилиб, силни сурункали шакли билан касалланган беморларда «Ўнг томонлама пулмонэктомия ва субтотал плеврэктомия» жарроҳлик амалиётлари кўргазмали равишда амалга оширилмоқда.

А. ДЕХҚОНОВ,
вилоят силга қарши кураш диспансери ўпка жарроҳлик бўлими мудири

И.АБДУЖАББОРОВ, «ФШ» мухбири

Дўстларингизга улашинг:

Бошқа хабарлар

Глаукома — сурункали  ва кўрликка олиб келувчи касаллик
Глаукома- бу кўз ички босимининг доимий ёки вақти-вақти билани ошиши, кўрув майдонининг торайиши, кўрув нерви ҳужайраларини глаукоматоз зарарланиши ва охир оқибатда кўрликка олиб келувчи сурункали касаллик ҳисобланади.
Қизамиқни чақалоққа юқиши қанчалик хавфли?
Фото: budzdorovoy.ru Қизамиқ вирусли касаллик бўлиб, ўта юқори юқувчанликка эга. У ҳаво-томчи йўли орқали юқади. Вирус тошмалар пайдо бўлишидан икки кун аввалдан бошлаб, тошмалар мавжуд даврнинг илк ...
Эҳтиёт бўлинг, ўткир юқумли ичак касалликлари!
Фото: maikop.bezformata.ru Ўткир юқумли ичак касалликларини келтириб чиқарувчи микроорганизмлар айнан илиқ-иссиқ шароитларда тез кўпаяди. Касалликни турли микроорганизм ва бактериялар келтириб чиқаради. Ушбу касалликларнинг кеч баҳор, ёз ва ...
Растаропша — танангизни хасталикдан ҳимоялайди
Растаропшанинг дориворлик хусусиятларини ўрганиш 2000 йиллик тарихга эга. Биринчи марта I-асрда рим врачи, табибшунос Диоскорид Педанийнинг «Доривор воситалар ҳақида»ги илмий асарида растаропшанинг дориворлик хусусиятлари қайд этилган.
Диққат, болаларда ўткир ичак касаллиги
Диарея (ўткир ичак касаллиги) – кўпроқ йилнинг иссиқ пайтларида учрайди. Улар касаллик қўзғатувчи микроблар таъсирида ривожланади.
ОИВ инфекция ва ОИТСнинг бир-биридан фарқи нимада?
ОИВ-инфекцияси - инсон организмидаги вирус бўлиб, аммо касаллик аломатлари ҳали намоён бўлмаган даврдир. Бу даврда инсон вирус ташувчиси ҳисобланади. ОИТС - касалликнинг сўнги босқичи. Бу даврда инсон организми ҳар қандай касалликка ...
Папиллома вируси сабабли юзага келадиган касалликлар
Сўнгги йилларда папиллома вируси сабабли юзага келадиган касалликлар “трендда” деса ҳам бўлади. Бу вирус ўта чидамли ва ўлмайдиган эмас, бироқ белгиларсиз кечиши билан ҳавфли. Фото: Science Debate Аслида ...
Сувараклар-саломатлик учун хавфлими?
Инсон саломатлиги учун суваракларнинг энг катта хавфи шундаки, улар юқумли касалликлар ташувчисидир.
Парҳез — «очлик эълон қилиш» эмас
Кундалик турмушда "озимоқчиман, парҳез қиляпман, умуман нон емаяпман, фақат мева ва салат еяпман" каби жумлаларни тез-тез эшитиб турамиз. Диета (парҳез) деганда кўпчилик инсонларни фикрига "фақат кам калорияли қайнатма, дамлама овқат ...
Аскаридоз — хавфли касаллик
Гижжа касалликлари ер юзида энг кенг ва кўп тарқалган касалликлардан бири ҳисобланади.
Ёз мавсумида ўткир юқумли ичак касалликлари билан қандай курашилади?
Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг маълумотига кўра, дунё бўйича ҳар йили юқумли ичак касалликларига чалинаётганларнинг  70 фоизини 14 ёшгача бўлган болалар ташкил этади. Ёзнинг иссиқ кунлари бошланиши билан  аҳоли орасида ўткир ...
ОИВ ва сил касаллиги қўшилиб келган ҳолатлар
Одам иммунотанқислик вирусининг аниқланганлигига ҳали ҳеч қанча муддат бўлганлигига қарамасдан, у бутун инсоният учун хавф солиб, ҳозирги кунда бутун дунёни қамраб олганлиги барчамизга аён бўлиб турибди.  
Болаларнинг уйқуда кўп терлаши сабабини биласизми?
Фото: osp-sakhalin.ru Кўпгина оналарни хавотирга соладиган ҳолат болакайларининг тунда кўп терлаш ҳолатидир. Албатта, бундай вазият жуда кўп учрайди, болакайни ухлатиб ётқизиб қўйсангиз кийимчаси ва ётоқ чойшабининг терлаш ...
ОИВ инфекцияли беморлар қандай овқатланиши керак?
ОИВ инфекцияли беморларни тўғри овқатланиши, уларнинг иммун тизимини тиклашга ёрдам беради. Бу инсонлар учун кўп миқдорда овқатланиш ўз ҳаёти учун зарур.
Буйракда тошлар қандай пайдо бўлади?
Бу касаллик асосан организмда моддалар алмашинувининг бузилиши сабабли келиб чиқади. Шу билан бирга касалликнинг бошқа омиллар хам сабабчи: -етарли миқдорда суюқлик ичмаслик сабаб организмда сув алмашинувининг бузилиши; -пешоб йўлларидаги инфекциялар; -пешоб хажми камайганда ...