«Ҳасан табиб»ларни ким яратяпти? Ўзимиз эмасми?!

Фото: videonews.guru

Шундай қилиб, Шаҳрихон туманидаги «Наврўз» маҳалласида яшовчи «Ҳасан табиб» фаолиятига чек қўйилди. У ўттиз йил мобайнида беморларни хандон писта, тоза асал ва нўхат билан «даволаб» келган. Бу муддат оралиғида унинг қабулига келувчиларнинг охири кўринмайдиган даражага етди. Шуниси қизиқки, мижозлар орасида шифокорлар, тиббиёт фанлари докторлари ҳам бор. У яшаётган маҳаллада «меҳмонхона»лар, савдо дўконлари, ошхоналар пайдо бўлди. «Табиб» 2016 йилдан бошлаб давлатга 16 миллион 450 минг сўм солиқ ҳам тўлади.

Косиб қандай табиб бўлди?

Бир қарашда ҳаммаси рисоладагидай. Фақат асосий мақсаддан ташқари. Асосийси эса дардига даво истаган кишиларга шифо бағишлаш эди. Айнан шу нарса мавҳумлигича қолди. Тўғри, баъзан касалликнинг табиий равишда ўтиб кетиши, баъзан астойдил ихлос туфайли саломатлигини тиклаганлар ҳам бўлгандир.

Ўзбекистон табобат академияси раиси, биология фанлари доктори, профессор Иброҳимжон Асқаров шундай дейди:

— Ҳасанбойнинг фаолияти табобат талабларига тўғри келмайди. У шу пайтгача кимларни қандай касалликдан ҳалос этгани тўғрисида аниқ маълумотлар йўқ…

Қизиқ, бир умр косиблик билан шуғулланган, на тиббий, на дунёвий ва на диний билимга эга бир одам қайси хусусияти билан «машҳурлик»ка эришди? Ана шу мулоҳазадан келиб чиқиб, бу «дард»нинг илдизи анчайин чуқур ва оғриқли эканини илғаб олиш қийин эмас. Аниқроқ айтганда, сабабини ўзимиздан қидирмоғимиз зарурга ўхшайди. Ахир, йиллар давомида минглаб беморлар бу «даргоҳ»га ихлос қўйиб, алал-оқибат бирон натижага эриша олмасалар-да, нега бу ҳақда ҳеч бош қотирмадилар?!

Форс донишманди Муҳаммад Жобалрудий айтади: «Ақл ва фаросат шундай бир гавҳарки, унинг мадади билан кишиларнинг сўзи ва феъл атворига қараб, уларнинг билим ва тафаккур доирасини, касбини, яхши фазилатли ёки қабиҳ иллатли эканлигини билиб олиш мумкин».

Агар инсон ўз хатти-ҳаракатини ақл-фаросат ва чуқур идрок билан амалга оширса, ҳаётда алданмайди, йиқилмайди, фирибгарлар тузоғига тушмайди. Лекин, Яратган Эгамнинг мўмин бандаларга берган фаҳм-фаросатидан барча баҳоли қудрат фойдалана олмаслиги ачинарли ҳолат.

Бу фикрларни ўртага ташлашдан муддао шуки, теварак-атрофимизда сохта табиблар, азайимхонлар, фолбинлар, «юрак кўтарувчи»лар, афсунгарлар тўлиб-тошиб ётибди. Ундай кимсаларнинг таъсир доирасига тушиб қолган киши нафақат ҳамёни, шунинг баробарида саломатлигидан, айрим ҳолларда эса ҳаётидан ажралиши ҳеч гапмас. Буни яхши биламизу, аммо бошимизга мушкул иш тушганда давлатимиз томонидан яратилиб қўйилган шароитларни, тиббий хизмат қулайликларини унутиб, кимлардандир эшитган «табиб»ларга қанот боғлаб учаверамиз.

«Тўққиз кунлик умрингиз қолибди…»

Янги йил арафасида қўшним мендан пул сўраб кирди. Сабабини ҳам айтди. Турмуш ўртоғи анчадан буён хаста эди. Асака туманидаги «Ахтачи» маҳалласида яшовчи бир фолбин аёлга боришса, у «яхшики вақтида олиб келибсизлар, хотинингизнинг тўққиз кунлик умри қолибди. Агар уч миллион берсанглар, мен Роббимга илтижо қилиб, ҳаётини сақлаб қоламан» дея қўшнимнинг юрагига ваҳима солиб қўйибди. Хўжаобод тумани ташкилотларидан бирида раҳбар бўлиб ишлайдиган, олий маълумотли кишининг бу қадар ишонувчанлиги, соддадиллигига ҳам ачиндим, ҳам раҳмим келди. Унга бу бориб турган қаллоблик, фирибгарлик эканини ишонтириш жуда қийин кечди. Масалага маҳалла фаоллари, масжид имоми аралашиб, уни тинчлантирдик. Шундан буён орадан бир ой вақт ўтди. Туман шифохонасида даволанган аёли соғайиб кетди.

Афсуски, бундай мисолларни кўплаб келтириш мумкин. Аслида ҳар бир юмуш аввали дид-фаросат, охири жидду-жаҳд билан адо этилмоғи керак. «Қаратган қараб қолмабди», деган ақидага ёпишиб олиб, дуч келган табиб ёки азайимхонга арзихол айтавериш оқил кишининг тадбири эмас. Очиғини айтганда, «Ҳасан табиб»лар ўз-ўзидан пайдо бўлмайди, уларни ўзимиз яратамиз, ихлос қўямиз, довруғини оламга ёямиз, кейин эса пушмон отлиқ қисмат зарбасига дуч келиб, дардимизни кимга айтишни билмай бошимизни қотирамиз.

Қиссадан ҳисса шуки, ақл-фаросатли одам асло адашмайди, етти ўлчаб бир кесади, ақлини ишлатади.

Абдумутал АБДУЛЛАЕВ,

журналист

Дўстларингизга улашинг: