Холециститни гиёҳлар билан даволаш

Холецистит ўт (сафро) пуфагининг яллиғланиши  бўлиб, дунёда энг кўп тарқалган касалликлардан биридир.  Аёллар холециститга эркаклардан кўра 3-4 марта кўп мубтало бўлади.

Бу хасталик аста-секин ривожланади, ўнг қовурға остида симилловчи оғриқ пайдо бўлади. Баъзан кўнгил айнийди, нажас суюқ келади. Биз эса бепарво бўлиб, оғриқ ўтиб кетар, дея бамайлихотир юраверамиз.

Холецистит ўткир ва сурункали бўлади. Ўткир холецистит парҳезга риоя қилинмаганда, яъни ёғли, қовурилган, жуда аччиқ таом тановул қилинганда бошланади. Оғриқ ўнг қовурға остида пайдо бўлиб, баъзан елкага, юрак ёки бел соҳасига ўтиши мумкин. Кўнгил айниши, қусиш, қорин дам бўлиши, ич келиши кузатилади. Тана ҳарорати 38 С даражагача чиқиб, бош оғриғи, кўп терлаш юзага келади. Шундай белгилар бўлса, дарҳол шифокорга мурожаат қилиш керак.

Ўткир холецистит аста-секинлик билан сурункалига айланади. Ўт-тош хасталиги, ошқозон шираси етишмовчилиги билан боғлиқ гастрит, сурункали панкреатит (ошқозоности бези яллиғланиши), ҳазм йўллари аъзолари хасталикларидан ривожланади.

Сурункали холециститни дард қўзғалмаганда гиёҳлар ёрдамида даволаш мумкин. Ўт-сафро чиқишини яхшилаш мақсадида сафро ҳайдовчи гиёҳлар қўлланилади. Сафро ҳайдовчи омиллар холеретик ва холекинетик кабиларга бўлинади. Холеретиклар сафро ва сафро кислоталарининг ҳосил бўлишини маромига келтирса, холекинетиклар уларнинг оқишини яхшилаб, сафро халтаси кучини оширади. Гиёҳлар ёрдамида даволаш узоқ давом этади. Бу касалликда ёрдам берадиган бир неча йиғма чойларни эътиборингизга ҳавола этамиз:

Тенг миқдорда далачой (зверобой) ўти, маккажўхори попуги ва бўзноч (бессмертник) гуллари олинадида, яхшилаб омихта қилинади. Шу йиғмадан бир ош қошиқ олиниб, устига 200 мл қайноқ сув қўшилади ва сув ҳаммомида ярим соат мобайнида паст оловда қайнатилади. Кейин 10 дақиқа совитилади. Яна қайноқ сув қўшиш орқали буғланиш оқибатида йўқотилган суюқлик миқдори 200 мл.га етказилади. Тайёр қайнатмадан кунига 70мл.дан 3 маҳал таомдан 20 дақиқа олдин ичилади.

Оқ қайин (берёза) барги, арча меваси, эрмон (полpнp горpкая) ва бўйимодарон (тисячелистник) ўтлари тенг миқдорда олинади. Аралашманинг бир ош қошиғи 200 мл қайноқ сувга солинади, оғзи берк идишда паст оловда 20-25 дақиқа қайнатилади. Оловдан олиниб, 15 дақиқа дамланади. Сузилгач, бир пиёладан эрталаб ва кеч-қурун таомдан ярим соат олдин ичилади. Бу мал-ҳам сафро-пешоб ҳайдовчи омил сифатида яхши наф келтиради.

3 қисм қичитқи ўт (крапива), 2 қисм момақаймоқ, 2қисм наъматак илдизлари аралаштирилади. Бир ош қошиқ йиғма 250 мл қайноқ сувга солинади ва сув ҳаммомида 15 дақиқа қайнатилади. Кейин 3 соат мобайнида дамланади. Бу вақтда 1 қисм мойчечак (ромашка) гули, 2 қисм далачой ва 3 қисм тирноқгул (ноготки, календула) аралаштирилади ва бир ош қошиқ йиғма 200 мл қайноқ сувга солиниб, 40 дақиқа дамланади. Шундан кейин юқоридаги қайнатмага қўшилади. Аралашма ҳажми ярим литрга етгунча қайноқ сув қўшилади. Сўнг таомдан олдин кунига 2 ош қошиқ-дан 4 маҳал ичилади. Шу тариқа 2 ой мобайнида 10 кунлик танаффус (ҳар 5 ҳафтада) билан даволанилади. Даволаш муолажаси йилига 2 марта амалга оширилади.

Арча мевасидан ташқари юқорида келтирилган доривор гиёҳларнинг ҳаммасини дорихоналардан топиш мумкин. Ёзилиши бўйича дамлама тайёрлаш қийин кўринсада, амалда анча осон.

Даволаниш жараёнида парҳезга риоя қилиш даркор. Спиртли ичимликлар, аччиқ ва ёғли таомлар қалампир, саримсоқ-пиёз, ёғли гўшт, қўй гўшти, сариёғ, серёғ сут, серёғ, балиқ гўшти тавсия этилмайди. Қаҳва, какао, шоколод, газли ичимликларни ҳам чеклаш талаб этилади. Сабзавотлар, кўкатлар (укроп, кашнич)ни кўпроқ истеъмол қилиш керак. Мевали шарбат ичиш ва кунига оз-оздан 6 марта овқатланиш даркор.

М. Мирзашарипов, доришунос

Дўстларингизга улашинг:

Бошқа хабарлар

Рентген кристаллография қандай фан?
Нобель мукофоти 1901 йилдан то бугунга қадар 923 кишига насиб этган. Совриндорларнинг асосий қисми физика, кимё ва тиббиёт йўналишлари ғолибларидир. Бу бежиз эмас. Ҳозир физика, кимё ва тиббиёт ривожи ҳар бир ...
Тез тиббий ёрдам қачон чақирилади?
Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни Сақлаш Вазирлигининг 2017 йил 31 мартдаги 131-сонли буйруғига кўра тез тиббий ёрдамни чақирган фуқаро қуйидагиларни диспетчерга аниқ ва лўнда маълум қилиши керак. Фото: Medical ...
Хусусий тиббиёт муассасалари томонидан кўрсатиладиган бепул тиббий хизматлардан қандай фойдаланиш мумкин?
Президент қарорига мувофиқ хусусий тиббиёт муассасалари 2022 йилнинг 1 январига қадар барча турдаги солиқлар ва давлат мақсадли жамғармаларига мажбурий ажратмалар тўлашдан озод этилган. Бунда бўшаган маблағлар, шу жумладан аҳолининг ижтимоий ҳимояга ...
«Соқов» касалликлар ҳақида эшитганмисиз?
Баъзи касалликлар ҳеч қандай белгиларсиз ривожлана боради, ўз вақтида олди олинмаса, жиддий муаммоларга олиб келиши мумкин. Улар тиббиётда «соқов» касалликлар, яъни белгисиз ривожланадиган хасталиклар дейилади. Шифокорлар айнан шу касалликларни эрта босқичда ...
Қанд касалига қарши энг яхши чора: инсулин ўрнига қаҳва…
Швейцариялик олимлар диабетга йўлиққан инсонлар учун ҳақиқий совға тайёрлашяпти, деб хабар бермоқда «Usa.one». Чунки улар бу хасталикка қарши курашишнинг мутлақо янги усулини ишлаб чиқишди. «Швейцарча усул»да бош роллардан бирини кофеин ўйнайди: бу ...
Алкоголнинг озгинаси зарар эмас, иштаҳа очгани бўлаверади. Аслида шундайми?
Спиртли ичимликлар қанчалик кўп ичилса инсульт ва инфаркт ҳавфи шунчалик ошиб бораверади. Бу ҳақиқат. Лекин баъзилар кам миқдордаги алкогол нафақат зарар, балки ишемик инсультни олдини олади, деб ҳам ҳисоблашади. У ҳолда ...
ЖИНСИЙ ТАРБИЯ: келин-куёвга маслаҳатлар (1-қисм)
Қадимда йигит киши ота бўлса ҳам падарининг ёнида фарзандини «болам» деб айтишга истиҳола қилган. Аёл эса то кўзи ёригунга қадар ота уйига бормаган. Сабаби отасининг, ака-укаларининг ёнида ҳомиладор ҳолатда кўринишни ...
Ҳаракат – бу ҳаёт эканлигини қачон англаб етамиз?
Аҳолининг кенг қатламини бадантарбия билан шуғулланишга, турли машқларни мунтазам бажаришга жалб қилиш учун яна қандай йўл тутиш керак? Жисмоний тарбия муҳимлигини кўрсатиш учун ҳаракат – бу ҳаёт эканлигини, ҳаракат қилмаган одам ...
Гиёҳли шарбат ёки газли сув: қайсини танлайсиз?
Ҳаво ҳароратининг юқорилиб кетиши, инсоннинг сувга бўлган эҳтиёжини оширади. Кўчадаги ёшларнинг чанқоқни қондириш учун қўлида турли хилдаги газли ичимликларни олиб юрганини кўрамиз. Дўконларда ҳам бундай ширин газли ичимликлар харидоргир ҳисобланади. Аслида ...
Ошқовоқ уруғи ёрдамида гижжа қуртларини туширамиз
Гижжа қуртлари асосан болажонларни қийнайдиган муаммолардан бири бўлиб, ошқозон-ичакларида паразитлик қилади. Аслида гижжалар бошқа паразитлар каби деярли барча инсонларнинг овқат ҳазм қилиш аъзоларида маълум миқдорда бўлади. Лекин иммунитети заиф инсонларда улар ...
Мутахассис таҳлили: Кунига 400 грамм мева ва сабзавот ейиш озми ёки кўп?
Кўп йиллар давомида соғлом овқатланиш учун таҳминан 400 грамм мева ва сабзавотларни кун давомида беш марта бўлиб ейиш керак деб қаралган. 2017 йилда ўтказилган текширувлар эса бу миқдорни икки баробар ...
Мактаб ўқитувчиси ҳар йили мажбурий равишда тиббий кўрикдан ўтиши шартми?
Меҳнат кодексига мувофиқ иш берувчи меҳнат шартномаси тузиш чоғида дастлабки тарзда ва кейинчалик вақти-вақти билан умумтаълим мактаблари, мактабгача тарбия ва бошқа муассасаларнинг бевосита болаларга таълим ёки тарбия бериш билан машғул ...
Фойдасидан кўра зарари кўпроқ…
Ихчамгина, қулай ва енгил матоҳ бўлган телефон узоқни яқин, кўнгилни хотиржам қилувчи, ҳар кимдан хабардор этувчи дастёр ёнингизда. Аммо кўп жиҳатдан ёшлар (ўқувчи, талабалар) тарбияси ва саломатлигига жиддий зарар етказаётган, ...
Турп: Оздиради, ёшартиради, қонни кўпайтиради
Танангиз мадорсизланаётганини сезаяпсизми, давосини узоқдан ахтарманг-да, уйдаги бор маҳсулотларга диққат қаратинг. Мисол учун, кузда пишадиган қарсилдоқ турпга. У шамоллашда асқотишини ҳаммамиз биламиз, аммо хотирани чархлаши, сариқ касалидан кейин жигарга энг керакли ...
Қовурилган балиқ зарарли(ми)?
Фото: ваш-сонник.рф Балиқ витамин А, йод, магний, фосфор, руҳ, кальций каби минералларга бой сифатли озуқа маҳсулотидир. Тўйимли озуқа бўлиш билан бир қаторда балиқ таркибидаги омега-3 моддаси инсон ...