Кимларга рўза тутиш тавсия этилмайди?

Саломатлигида муаммолари бор инсонларда рўза тутиш вақтида бир қатор саволлар туғилиш табиий. Олий тоифали шифокор, эндоскопист Холида Очилова бу борада ўз тавсиялари билан ўртоқлашади.

Эҳтиёт чоралари. Қуйидаги рўзадорларда учрайдиган муаммоли ҳолатлар ва уларни бартараф этиш йўлларини келтириб ўтамиз.

ҚАБЗИЯТ

Қабзият бавосир (геморрой), тўғри ичакда турли касалликлар ва ёриқларнинг ҳосил бўлиши, овқат ҳазм бўлмай, қорин дам бўлишига сабаб бўлади.

Сабаблари: кам клечаткали ҳамда ҳаддан зиёд кўп рафинадланган маҳсулотлар истеъмол қилиш, кам суюқлик ичиш.

Давоси: кўпроқ сув ичиш, кепаклардан пишириқ ва егуликлар тайёрлаш.

ОВҚАТ ҲАЗМ БЎЛМАСЛИГИ ВА ҚОРИН ДАМ БЎЛИШИ

Сабаблари: кўп овқат ейиш. Жуда кўп қовурилган, ёғли, аччиқ ҳамда газ ҳосил қилувчи таом ва егуликларни истеъмол қилиш. Масалан, тухум карам, газланган ичимликлар.

Давоси: кўп овқат емаслик. Мева шарбатлари ёки газланмаган сув ичинг. Қовурилган таомлардан тийилинг.

КИМГА МУМКИН ЭМАС?

Қуйидаги касалликлар билан оғриган ёки безовта бўлаётганларга рўза тутиш тавсия этилмайди. Асосан, ошқозон-ичак тизими касалликлари: ўн икки бармоқ ичак яраси, гастрит, ўт қопи яллиғланиши кабилар. Шунингдек, ошқозон ости бези яллиғланишида ҳам оч юриш мумкин эмас. Биламизки, қон босими баланд юрадиганлар ҳам узоқ вақт оч юра олишмайди. Акс ҳолда, қон босими кўтарилиб, аҳвол гипертоник кризгача етиб бориши ҳам ҳеч гап эмас….

Қон босими паст бўлган одамлар ҳам узов муддат оч юришлари соғлиқ учун зарар. Оч қолиш оқибатида хушдан кетиш, бош айланиши кабилар кузатилиши мумкин. Эндокрин тизими касалликлари ва қандли диабетда ҳам кун бўйи  оч ҳолатда юриб бўлмайди. Бундан ташқари, кетма-кет фарзандли бўлган аёлларнинг аксарияти камқонликка дучор бўлган бўлишади. Бундай аёллар ҳам рўза тутиб, сувсизланишлари хавфли ҳисобланади.

Сўнгги пайтларда жигар ҳасталиги билан чалинганлар сони ҳам ортиб бормоқда. Бундай инсонларнинг ҳам рўза тутишлари маъқул эмас. Чунки жигарга етарли озуқавий моддаларнинг етиб бормаслиги, айниқса, сув ичмаслик салбий оқибатларга олиб келади.

УЙҚУЧАНЛИК

Кўп терлаш, ҳолсизлик, тез толиқиш, қувватсизлик, бош айланиши (айниқса, ўтирган ҳолдан турганда), рангнинг оқариши-қон босимининг пастлигига шубҳа қилишга асос бўла олади. Бу ҳолат, асосан, рўзадорда пешиндан сўнг кузатилади.

Сабаблари: кам суюқлик ичиш, таомланишда туз миқдорининг камайиши.

Давоси: сув ва туз миқдорини оширинг.

ҚОНДА ҚАНД МИҚДОРИНИНГ КАМЛИГИ

Ҳолсизлик, бош айланиши, тез чарчаш, фикрни бир жойга жамлаш қийинлиги, кўп терлаш, қўл-оёқнинг титраши, жисмоний меҳнат қила олмаслик, бош оғриғи, юрак уришининг тезлашиши қонда қанд миқдори камайиб кетганлигидан даракдир.

Сабаби: (Бу ҳол қандли диабет билан касалланмаганларда кузатилганда) бунга саҳарликда кўп қанд истеъмол қилиш сабаб бўлади. Организм ҳаддан зиёд кўп инсулин ишлаб чиқаргани учун қонда глюкоза миқдори камайиб кетади.

Давоси: саҳарда таркибида қанд моддаси кам бўлган егулик ва ичимликларни истеъмол қилинг.

МУШАКЛАР ТИРИШИШИ

Сабаблари: таркибида кальций, магний ва калий мўл бўлган маҳсулотларни етарлича истеъмол қилмаслик.

Давоси: минералларга бой бўлган маҳсулотларни истеъмол қилинг. Масалан, сабзавотлар, мевалар, сут маҳсулотлари, гўшт ва хурмо қоқисини тавсия қилиш мумкин.

Манба: “Шифо-инфо” газетаси

Дўстларингизга улашинг: